Öğrencilerimiz Neden Sorulama ve Soru Sormakta Zorlanıyor? Felsefeyi Bilmiyor mu?

ortasProf. Dr. İbrahim ORTAŞ

Son birkaç yıldır “Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği” dersini Yüksek Lisans ve Doktora düzeyinde vermekteyim. Kendimi de okuyarak çok geliştirdiğim dersi öğrenciler ile keyifle işlemeye çalışıyoruz.felsefe resim ile ilgili görsel sonucu

İlk giriş dersinde öncelikle bilim yapmada karşılaştığımız temel sorunun “soru sormak” olduğunu ve sorgulamanın bilimsel çalışmalar için olmazsa olmaz olduğunu belirtirim.

Öğrenci merkezli eğitimi gerçekleştirmenin gereği olarak da sık sık öğrencileri derse katmak için sorular sorar ve sorgulayıcı olmaları konusunda teşvik etmeye çalışırım.

y

felsefe resim ile ilgili görsel sonucu

Ayrıca dersin doğası gereği lisansüstü öğrencilerin kendi çalışma alanlarının   “araştırma sorularını” nasıl üretmeleri konusunda sorgulamayı öğrenmesini istemekteyim.

Örneğin;

Felsefe soru sorar ve cevap arar.

Pekâlâ ya bilim?

Bilim ile felsefe arasındaki ilişki nedir? Sorulacak soru nasıl üretilir/oluşur?

Bilimsel bir konuda soru sorulmadan araştırma önerisi geliştirilebilir mi?

Herhangi bir konu/sorun varsa bunun bir de cevabı/çözümü var mıdır?  

Ä°lgili resim

5 Kasım 2019, Adana Konu üzerine bir iki örnek anlatılınca öğrencilerin zihinlerine birkaç soru ve öneri beliriyor. Bu durumda öğrencilerimizin yaratıcılıktan çok   “ezbere” konusuna eğilimli olduğu görülüyor.   

Çoğu öğrencinin kafasında doğaya-evrene ve yaşamın oluşumunda ilişkin sorular- tartışma ve bu tür geniş bilgi gerektiren olaylarla anlama-yorumla zor gelebiliyor. Belki de bu yüzden insanımız daha çok kabullenici ve zorluklarla baş etmede sorgulayıcı ve mücadeleci değildir.

Halen öğrenciler soru üretmede zorlandıkları (debelendikleri) gibi soruya ilişkin çözüm önerileri geliştirme, hipotez oluşturmada da sorun yaşamaktadırlar. Anladığım kadarı ile soyut düşünme ve analik çözüm üretme konusu erken dönemlerde öğrencilere kazandırılmamış.

Öğrencilerin öğrencilik bilinci ve sorumluğunun farkına varması, içinde yaşadıkları ortamı-evreni tanıması, yaşamın anlamını ve varlık nedenini sorgulaması konusunda felsefenin sorgulayıcılığı ve önemi tam kavratılmamış. Hatta çoğu öğrenci bilimsel sorgulayıcılıkta felsefe bilgisine sahibi olmaları konusunda da bir gereksinim olduğu gereksinimi zihinlerde yer bulmuyor.

Öğrencilerin kendilerini ve bilgi potansiyellerini, bulundukları ortamın kendilerine yüklediği sorumluğunun kabaca farkında, ancak derinlemesine sorgulamadığı ve kafa yormadığı görülmektedir.

Çoğunluğunun felsefenin insanın yaşamı ve insani değerleri ve de amaçlarını sorguladığı konusundaki sorgulayıcı tekniğinin önemini bilmedikleri ortaya çıkmaktadır. Eleştirel düşünme, eleştirel okuma konusunda ise daha çok yetersizliklerin olduğu görülüyor. 

Neden Sorun Çözemiyoruz?

Yaşanılan bir sorunu ortadan kaldırmak ve yaşamı kolaylaştırmak için neden sorunu çözme becerisine sahip değiliz? Sorun çözme konusunda işin kolayına mı kaçıyoruz? Yoksa nasıl olsa birileri bunu benim yerime hal eder mi? diyoruz.  

Yıllardır kendi kendime sorduğum “neden ülke/toplum/birey olarak sorunlarımızı çözemiyoruz” konusu yeniden öğrencilerin yansımalarından kısmen ortaya çıktığını hissettim.

Dünya ve ülkemiz günümüzde çok boyutlu sorunları ile boğuşurken biz sorunları çözmede çokta başarılı ürünler ortaya koyamamaktayız. Neden acaba sorun çözme konusunda zorlanıyoruz? Diye kendi kendimize sorduk mu? Çünkü sorunlara felsefenin yol gösterici sorulması ve analizleri yanında bilimin sistematik metotlarını yerli yerine oturtmadığımız görülüyor.

Ä°lgili resim

Felsefe ve Analitik Düşünme Lise ve Üniversite Ders Olarak okutulmalıdır

Öğrencilerden edindiğim bir diğer önemli izlenim bir bütün olarak neden eğitimde başarılı olmadığımızın birçok nedeni içinde belki de temel neden olarak “temel bilimler ve felsefe bilgisinin” yetersizliği görülmektedir

Toplumun olarak bugün karşı karşıya bulunduğumuz sorunları anlayabilmek için öncelikle felsefeyi ve felsefenin sorgulayıcılığı üzerinden sorunlarımıza yeni kapılar açmamız gerektiği ortaya çıkmaktadır.

Günlük dilde kullandığımız ancak içeriğini ve kökenini bilmediğimiz kavramları daha iyi tanımlamamız ve belirginleştirmemiz için sorgulayıcılığı ve eleştirel yaklaşımı kazanmamız gerektiği ortaya çıkmaktadır.

Yaşamda doğruya ulaşmak için doğru ve yanlış, olgu ve olayın, verilen ve istenileni ayırt etme, soruları sormamız ve bu konulardaki bilgi ve bilincine ulaşmamız gerekmez mi? Bugün birçok konuda cebelleşerek mücadelesi verilen birçok temel sorunun temelinde felsefi düşünce disiplin yoksunluğu bulunuyor olabilir mi?

Felsefe, dersleri öğretmenin kendi geleceğini bilinçli ve anlamlı kurmasına katkıda bulunacaktır. Bu nedenle felsefe dersi yanında mantık, bilim felsefesi ve bilim tarihi dersleri zorunlu ders olarak lise ve üniversitelerde okutulmasında yarar bulunmaktadır.

Gönül isterdi ki Türkiye’nin eğitim sistemi yeniden felsefe dersini ve analik düşünme sistematiğini- mantık dersini yeniden lise (olgunlaşma eğitiminde) eğitimine zorunlu ders olarak okutulsun. Anlaşılan bu derslerin okutulmamış olması ve/ya yeterince önem görmemesinin karşılığı olarak sorunları çözemiyoruz.

Ä°lgili resim

Felsefe ve Bilim’in Işığı Neden Gerekli

Eflatun’un “erdem ve mutluluğun felsefi bilgiyle gerçekleşeceğini” belirtiyordu. Sokrates “ incelenmemiş, sorguya çekilmemiş bir yaşamın yaşanmaya değer olmadığını” belirtmiştir. Felsefeyi kavramış öğrenci erken dönemde bireysel özgürleşmesini tamamlayarak kendisi olma yani sorumlu yurttaş olma bilincini kavrayacaktır.  

Türkiye’nin bulunduğu coğrafyada yaşadığı birçok dış sorununda üstesinden gelmesi için geleceğin büyükleri olacak gençlerinin erken dönemde güçlü bir tarih, toplum ve yurttaşlık bilinci kazanmaları, yaşamı sorgulamayı bilmeleri ve karşılaştıkları sorunları çözmeleri için temel bilimler eğitimi yanında objektif sosyal bilimler derslerini almaları önem arz etmektedir.

Gençlerimize mutlaka eleştirel düşünme ve özgür düşünme ve fikir oluşturma becerisi anahtarını kendilerine kazandırmak zorundayız. 22 milyon genç öğrencisi olan bir ülkenin elindeki potansiyeli doğru kullanmak için öğrencimizi geleceğimiz için iyi eğitmek ve yaratıcılığı sorgulayıcılığı ve sorun çözme becerisini kavratmamız gerekir.

Hepimizin omuzlarında ciddi bir sorun duruyor. Sorunun bilincine varıp ona göre geleceği kurgulamak zorundayız.

Çukurova Üniversitesi.  iortas@cu.edu.tr

5 Kasım 2019, Adana

 

felsefe resim ile ilgili görsel sonucu

Bir Cevap Yazın

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

YAŞAM ARZU'SU

Yaşam sadece vişneli çörek kutusu ya da mayın tarlası değildir...

İdris'in Otağı

Sevgi Çiçeklerimi Koparabilirsiniz

ÖZGE ÖNDER

Burada Yaşam Var!

minimalist günlük.

bilinçli farkındalık, minimalizm

%d blogcu bunu beğendi: